Năm 2026, kỷ niệm 150 năm Ngày sinh cụ Huỳnh Thúc Kháng là dịp để chúng ta cùng ôn lại cuộc đời, sự nghiệp và những phẩm chất đáng quý của một chí sĩ yêu nước; qua đó giúp thế hệ trẻ hiểu hơn về lịch sử dân tộc, bồi dưỡng lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm và ý thức xây dựng quê hương, đất nước.

1. Người chí sĩ giàu lòng yêu nước

Cụ Huỳnh Thúc Kháng, hiệu Mính Viên, sinh năm 1876, tại làng Thạnh Bình, huyện Tiên Phước, tỉnh Quảng Nam.

Ngay từ khi còn trẻ, cụ đã nổi tiếng là người thông minh, ham học và có ý chí. Năm 1900, cụ đỗ Giải nguyên; đến năm 1904, đỗ Tiến sĩ. Tuy nhiên, trước cảnh đất nước bị thực dân Pháp đô hộ, cụ không lựa chọn con đường làm quan để tìm kiếm danh lợi mà dành tâm huyết cho sự nghiệp cứu nước.

Huỳnh Thúc Kháng cùng các chí sĩ yêu nước như Phan Châu Trinh, Trần Quý Cáp tích cực vận động nhân dân đổi mới tư tưởng, phát triển giáo dục, nâng cao dân trí và thực hiện cuộc vận động duy tân.

Phong trào Duy Tân ở Trung Kỳ đầu thế kỷ XX đã góp phần thức tỉnh tinh thần yêu nước, ý thức tự lực, tự cường và khát vọng canh tân trong một bộ phận nhân dân.

2. Nhà yêu nước có khí tiết kiên cường

Năm 1908, cụ Huỳnh Thúc Kháng bị thực dân Pháp bắt và đày ra Côn Đảo. Trong nhiều năm bị giam cầm, cụ vẫn giữ vững khí tiết, không khuất phục trước hoàn cảnh.

Sau khi được trả tự do năm 1921, cụ tiếp tục hoạt động xã hội và dùng báo chí làm phương tiện đấu tranh, truyền bá tư tưởng tiến bộ, cổ vũ tinh thần yêu nước và lên tiếng trước những vấn đề của đất nước.

Năm 1926, cụ được bầu làm Viện trưởng Viện Dân biểu Trung Kỳ. Sau đó, cụ sáng lập và làm chủ nhiệm báo Tiếng Dân, một tờ báo có ảnh hưởng lớn ở Trung Kỳ trong những năm đầu thế kỷ XX.

Qua hoạt động báo chí, cụ thể hiện rõ quan điểm đề cao dân quyền, dân sinh, giáo dục và tinh thần trách nhiệm đối với vận mệnh đất nước.

3. Một lòng vì dân, vì nước

Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, trước yêu cầu xây dựng và bảo vệ chính quyền cách mạng, cụ Huỳnh Thúc Kháng đã tham gia Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Chủ tịch Hồ Chí Minh mời cụ giữ chức Bộ trưởng Bộ Nội vụ và khi Người sang Pháp đàm phán, cụ được giao giữ quyền Chủ tịch Chính phủ từ tháng 5 đến tháng 9 năm 1946.

Trong thời gian đảm nhiệm trọng trách, cụ thể hiện tinh thần trách nhiệm cao, đặt lợi ích của đất nước và nhân dân lên trên lợi ích cá nhân.

Cụ Huỳnh Thúc Kháng qua đời ngày 21 tháng 4 năm 1947 tại Quảng Ngãi, trong thời gian đang hoạt động phục vụ đất nước.

Cuộc đời cụ là hình ảnh tiêu biểu của một nhà yêu nước có lòng trung thành với dân tộc, bản lĩnh, khí tiết, tinh thần trách nhiệm và sự tận tụy vì nhân dân.

4. Tấm gương lớn về nhân cách và khí tiết

Điều làm nên giá trị đặc biệt trong cuộc đời cụ Huỳnh Thúc Kháng không chỉ nằm ở những chức vụ hay hoạt động mà còn ở nhân cách của một người trí thức yêu nước.

Cụ sống thanh liêm, giản dị, thẳng thắn, coi trọng danh dự và trách nhiệm đối với quốc gia, dân tộc.

Trong hoàn cảnh khó khăn, cụ vẫn giữ vững lập trường và niềm tin. Khi có cơ hội đảm nhận trọng trách, cụ luôn đặt công việc chung lên trên lợi ích riêng.

Đó là những phẩm chất vẫn có ý nghĩa đối với tuổi trẻ ngày nay.

Cụ Huỳnh Thúc Kháng ( 1/10/1876 - 1/10/2026) Chí sĩ yêu nước, nhà văn hoá, nhà báo - trọn đời vì nước, vì dân.

5. Bài học dành cho học sinh hôm nay

Kỷ niệm 150 năm Ngày sinh cụ Huỳnh Thúc Kháng không chỉ là dịp tìm hiểu một nhân vật lịch sử mà còn giúp mỗi học sinh suy ngẫm về trách nhiệm của mình.

Từ cuộc đời và sự nghiệp của cụ, học sinh THPT có thể rút ra nhiều bài học thiết thực:

Thứ nhất, phải có tinh thần tự học và ham học hỏi.
Trong thời đại tri thức và công nghệ phát triển nhanh chóng, việc học tập không chỉ để có điểm số mà còn để hình thành năng lực tư duy, hiểu biết và khả năng thích ứng với cuộc sống.

Thứ hai, phải có bản lĩnh và chính kiến.
Mỗi học sinh cần biết phân biệt đúng – sai, biết kiểm chứng thông tin, đặc biệt là thông tin trên mạng xã hội; không chia sẻ những nội dung chưa được kiểm chứng và không để bản thân bị cuốn theo những thông tin sai lệch.

Thứ ba, sống trung thực và có trách nhiệm.
Trách nhiệm được thể hiện từ những việc rất gần gũi: học tập nghiêm túc, giữ lời hứa, tôn trọng thầy cô, đoàn kết với bạn bè, chấp hành nội quy và pháp luật.

Thứ tư, nuôi dưỡng lòng yêu nước bằng những hành động cụ thể.
Đối với học sinh hôm nay, yêu nước không chỉ là những lời nói mà còn là học tập tốt, giữ gìn văn hóa dân tộc, bảo vệ môi trường, có ý thức cộng đồng và chuẩn bị năng lực để đóng góp cho xã hội.

6. Tuổi trẻ hôm nay tiếp nối truyền thống

Mỗi thời đại đặt ra những nhiệm vụ khác nhau đối với thế hệ trẻ.

Cụ Huỳnh Thúc Kháng và các thế hệ cha ông đã sống trong thời kỳ đất nước mất độc lập và phải đối mặt với nhiều thử thách. Họ đã dành trí tuệ, tuổi trẻ và cuộc đời cho sự nghiệp của dân tộc.

Thế hệ học sinh hôm nay được học tập trong điều kiện hòa bình, có nhiều cơ hội tiếp cận tri thức và công nghệ. Vì vậy, trách nhiệm của chúng ta là trân trọng thành quả của các thế hệ đi trước, ra sức học tập, rèn luyện đạo đức, xây dựng bản lĩnh và chủ động đóng góp cho cộng đồng.

Kỷ niệm 150 năm Ngày sinh cụ Huỳnh Thúc Kháng chính là dịp để mỗi học sinh tự nhắc mình:

Học để hiểu biết.
Học để trưởng thành.
Học để có trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội.
Học để góp phần xây dựng quê hương, đất nước.

Một thế kỷ rưỡi đã trôi qua kể từ ngày cụ Huỳnh Thúc Kháng ra đời, nhưng những giá trị về lòng yêu nước, tinh thần tự học, khí tiết, sự trung thực và trách nhiệm với đất nước, với nhân dân vẫn là những bài học có ý nghĩa đối với các thế hệ hôm nay.

Kỷ niệm 150 năm Ngày sinh cụ Huỳnh Thúc Kháng (1876–2026), mỗi học sinh hãy biến sự tri ân đối với thế hệ đi trước thành những hành động thiết thực trong học tập và cuộc sống; không ngừng rèn luyện để trở thành những công dân có tri thức, có bản lĩnh, có trách nhiệm và có khát vọng cống hiến.

Đời người có thể ngắn, nhưng những giá trị tốt đẹp được tạo dựng bằng trí tuệ, nhân cách và trách nhiệm sẽ còn được các thế hệ sau ghi nhớ.

KỶ NIỆM 150 NĂM NGÀY SINH CỤ HUỲNH THÚC KHÁNG (1876–2026)

Phát huy truyền thống yêu nước – Tự học, tự rèn – Sống có trách nhiệm – Chung sức xây dựng quê hương, đất nước!